芝麻信用 — เกรดเครดิตจีนคืออะไร? ทำไมคะแนนสูงถึงได้สิทธิพิเศษเยอะมาก
芝麻信用 — เกรดเครดิตจีนคืออะไร? ทำไมคะแนนสูงถึงได้สิทธิพิเศษเยอะมาก
หมวดหมู่: ชีวิตจีนสมัยใหม่ | เวลาอ่าน: 5 นาที
ในจีนมีระบบที่คะแนนดีแล้วจะได้สิทธิพิเศษมากมาย เช่น วางเงินประกันโรงแรมได้น้อยลง กู้เงินได้ง่ายขึ้น หรือแม้แต่จอดรถฟรี ระบบนี้เรียกว่า 芝麻信用 (Zhīma Xìnyòng) หรือ Sesame Credit ค่ะ
芝麻信用 คืออะไร?
芝麻信用 (Zhīma Xìnyòng) = Sesame Credit เป็นระบบคะแนนเครดิตของ Alipay (Ant Group ในเครือ Alibaba) ไม่ใช่ระบบของรัฐบาล แต่เป็นระบบเอกชนที่ใช้กันกว้างขวางมาก
ชื่อ “งา” (芝麻 Zhīma) มาจากสำนวนจีน “งาเปิดประตู” (芝麻开门 Zhīma kāi mén) จากนิทาน Ali Baba — หมายความว่าคะแนนดีจะเปิดประตูสู่สิทธิพิเศษ
คะแนนวัดจากอะไร?
ระบบวัดจาก 5 ด้าน:
1. ประวัติการชำระเงิน 履约历史 จ่ายหนี้ตรงเวลาไหม? ไม่มีหนี้ค้างชำระ?
2. พฤติกรรมทางการเงิน 行为偏好 ใช้จ่ายเงินผ่าน Alipay บ่อยแค่ไหน? รูปแบบการใช้จ่ายเป็นอย่างไร?
3. ความสามารถชำระหนี้ 偿还能力 มีรายได้ ทรัพย์สิน เงินออมแค่ไหน?
4. ข้อมูลส่วนตัว 身份特质 การศึกษา อาชีพ ที่อยู่ ข้อมูลที่ยืนยันตัวตน
5. เครือข่ายสังคม 人脉关系 เพื่อนในระบบมีเครดิตดีไหม?
ระดับคะแนน: 350–950
| ระดับ | คะแนน | ความหมาย |
|---|---|---|
| ต่ำมาก | 350–550 | เครดิตไม่ดี ยังไม่น่าเชื่อถือ |
| ปานกลาง | 550–700 | ทั่วไป ได้บางสิทธิ์ |
| ดี | 700–750 | ได้รับสิทธิพิเศษหลายอย่าง |
| ดีมาก | 750–800 | สิทธิพิเศษสูง |
| ยอดเยี่ยม | 800–950 | สิทธิพิเศษสูงสุด |
สิทธิพิเศษที่ได้รับตามคะแนน
คะแนน 600+:
- เช่าจักรยานแชร์ได้โดยไม่ต้องวางเงินมัดจำ
- เช่าพาวเวอร์แบงก์สาธารณะได้ฟรีชั่วคราว
คะแนน 650+:
- จองโรงแรมบางแห่งโดยไม่ต้องวางเงินประกัน
- ใช้บริการ 押金全免 (วางเงินประกัน 0) ในบริการหลายอย่าง
คะแนน 700+:
- กู้เงินผ่าน 花呗 (Huābēi) หรือ 借呗 (Jiēbēi) ได้วงเงินสูงขึ้น
- ขอวีซ่าบางประเทศง่ายขึ้น (ลักเซมเบิร์กเคยทดลองโครงการร่วมกับ Alipay)
- จองรถเช่าโดยไม่ต้องวางมัดจำ
คะแนน 750+:
- ผ่านด่านตรวจเร็วในสนามบินบางแห่ง
- ได้ดอกเบี้ยกู้เงินต่ำกว่า
ระบบเครดิตของรัฐบาล vs 芝麻信用
หลายคนสับสนระหว่างสองระบบ ต้องแยกให้ชัด:
| 芝麻信用 (Sesame Credit) | ระบบ 社会信用 (Social Credit) ของรัฐ | |
|---|---|---|
| เจ้าของ | Alibaba/Ant Group (เอกชน) | รัฐบาลจีน |
| วัตถุประสงค์ | สิทธิประโยชน์ทางการเงิน | ความน่าเชื่อถือทางสังคมและธุรกิจ |
| กลุ่มเป้าหมาย | บุคคลทั่วไป | บุคคล + ธุรกิจ |
| ผลกระทบ | ได้/เสียสิทธิ์บริการ | อาจถูกจำกัดการซื้อตั๋วรถไฟ/เครื่องบิน |
ระบบของรัฐมุ่งเน้นธุรกิจที่ทุจริต คนที่ผิดสัญญาศาล หรือกระทำผิดกฎหมาย ไม่ใช่ระบบที่คอยตรวจสอบทุกการกระทำในชีวิตประจำวันอย่างที่สื่อตะวันตกมักนำเสนอ
คำศัพท์
| ตัวจีน | พินอิน | ความหมาย |
|---|---|---|
| 芝麻信用 | Zhīma Xìnyòng | Sesame Credit |
| 信用分 | xìnyòng fēn | คะแนนเครดิต |
| 押金 | yājīn | เงินประกัน/มัดจำ |
| 免押金 | miǎn yājīn | ยกเว้นเงินประกัน |
| 失信被执行人 | shīxìn bèi zhíxíng rén | บุคคลที่ถูกขึ้นบัญชีดำ |
| 黑名单 | hēi míngdān | บัญชีดำ |
| 信用体系 | xìnyòng tǐxì | ระบบเครดิต |
บทสนทนาเกี่ยวกับเครดิต
A: 你的芝麻分多少？ (Nǐ de Zhīma fēn duōshao?) คะแนน Sesame Credit ของคุณเท่าไหร่?
B: 七百五十多分，可以免押金租车。 (Qī bǎi wǔshí duō fēn, kěyǐ miǎn yājīn zū chē.) กว่า 750 แต้ม เช่ารถได้โดยไม่ต้องวางมัดจำ
A: 怎么提高芝麻分？ (Zěnme tígāo Zhīma fēn?) จะเพิ่มคะแนนยังไง?
B: 按时还钱，多用支付宝消费就行了。 (Ànshí huán qián, duō yòng Zhīfùbǎo xiāofèi jiù xíng le.) จ่ายหนี้ตรงเวลา ใช้ Alipay ซื้อของบ่อยๆ ก็ได้แล้ว
บทความที่เกี่ยวข้อง: ชีวิตจีนสมัยใหม่ 5 เรื่อง | คำศัพท์จีนหมวดเทคโนโลยี อัปเดตล่าสุด: 2026